‘Duitsen bloed?’ Waarom je het Wilhelmus gewoon kunt meezingen

Willem van Oranje

Vanavond Nederland – Duitsland. De Tweede Wereldoorlog en 1974 zijn al lang vergeven en vergeten, maar op de vooravond van dé klassieker is geen koe te oud om uit de sloot te halen. Sommigen dreggen wel heel erg diep en weigeren zelfs het 16e eeuwse Wilhelmus mee te zingen. Vanwege dat zinnetje over Duitsen bloed.

Is dat wel terecht? En nu we het toch over het volkslied hebben, hoe zit dat met dat eren van die koning van Hispanje? Hebben die gasten twee jaar geleden niet ons feestje verpest?

Duits betekent Nederlands

Laten we beginnen met het Duitse bloed. Anders dan veel mensen denken, heeft dat niets te maken met wat Rijkaard onder Völlers nagels vandaan haalde toen hij hem in zijn nek spuugde.

Toen het Wilhelmus in 1572 werd geschreven, had het woord Duits namelijk een heel andere betekenis dan het nu heeft. Het was een veel gebruikt synoniem voor Diets, dat Nederlands of volks betekende. In het Nederlands heeft het die betekenis verloren en verwijzen we met Duitsers alleen nog naar onze oosterburen. Maar in het Engelse Dutch is de oorspronkelijke betekenis nog steeds terug te horen.

Belegering van Haarlem

‘Nou vooruit. Maar hoe zit het dan met die koning van Hispanje? Je gaat me toch niet vertellen dat dat ook al een ander woord voor Nederlands was?’ Haha, nee rustig maar fictieve stem in mijn hoofd. Daar wordt wel degelijk de Spaanse koning mee bedoeld, dat eren van die man moet je alleen met een flinke korrel zout nemen.

Het Wilhelmus is bedacht als verzetslied tijdens de belegering van Haarlem in de Tachtigjarige Oorlog. Voor degenen die hebben opgelet bij geschiedenis wordt het nu misschien nog verwarrender, want waren het niet de Spanjaarden die aan de stadspoort stonden te rammelen?

Oorlogsverklaring aan Spanje

Dat klopt, en dat is juist de reden dat hun koning in ons volkslied genoemd wordt. Het Wilhelmus wordt namelijk gezongen vanuit het perspectief van Willem van Oranje, die zijn motieven verantwoordt om de oorlog met Spanje aan te gaan.

Kort gezegd komt het eerste couplet er op neer dat hij bereid is de Spaanse koning (op dat moment de officiële vorst van de Nederlanden) trouw te zijn, maar dat zijn loyaliteit in eerste instantie bij het Nederlandse volk ligt. En vanwege de manier waarop de Spanjaarden destijds huishielden in ons land, had de Vader des Vaderlands geen andere keuze dan in opstand te komen. Je zou het Wilhelmus dus kunnen zien als een oorlogsverklaring aan Spanje.

Uit volle borst

Of het je nu dus om twee verloren WK-finales te doen is, of dat je teruggrijpt op lang vergane oorlogen, er zijn geen smoesjes meer om het Wilhelmus niet mee te zingen. Zet vanavond dus om tien over half negen dus even je oranje klomphoed af, zet je brulshirt open en zing uit volle borst mee.

Afbeelding: Wikimedia Commons

2 thoughts on “‘Duitsen bloed?’ Waarom je het Wilhelmus gewoon kunt meezingen

  1. Ik was eigenlijk benieuwd of er nog andere landen zijn in de wereld die zingen dat ze van duitse bloed zijn of afrikaner bloed zijn of een ander soort bloed,… Wat een apartheid arrogantie,…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *