‘U geeft geen antwoord op de vraag…’

Microfoon

John Leerdam vertrekt uit de Tweede Kamer nadat een 3FM-programma van Giel Beelen hem verleidde tot uitspraken over een niet bestaande terrorist. De kersverse ex-parlementariër vindt zelf dat hij niet meer geloofwaardig kan functioneren. En terecht. Het is alleen nog maar de vraag hoeveel collega-politici de 3FM-test wel zouden doorstaan.

PvdA-leider Diederik Samsom noemde het “een beetje dom”. Zijn partij- en fractiegenoot Leerdam was vorige week door een radioverslaggever gevraagd te reageren op de onverwachte vrijlating van straatterrorist Jael Jablabla. En hoewel de beste man helemaal niet bestaat, blufte de PvdA’er een eind in het weg dat er in de fractie over was gesproken, maar dat hij er nog niets over kon zeggen. Ook bleek hij niet te weten dat voormalig premier van Israël Ariël Sharon al zes jaar in coma ligt en deed hij alsof hij van een niet-bestaand bandje had gehoord.

Een beetje dom was het inderdaad, maar hoeveel andere politici doen dit niet dagelijks? Ik heb zo het vermoeden dat politici bij het antwoorden op vragen wel vaker aan de genade van een verslaggever zijn overgeleverd.

Paxman versus Howard

In 1997 interviewde Jeremy Paxman de Britse minister Michael Howard in het BBC-programma Newsnight. Onderwerp van gesprek was een vergadering die de bewindsman eerder had met het gevangeniswezen. Volgens geruchten had Howard daar gedreigd zijn zin door te drukken door iemand anders te overstemmen.

Paxman vroeg hem naar dit verhaal, maar Howard ontweek de vraag. Althans, dat probeerde hij. Elke keer als hij uitweidde over zaken die niets met het onderwerp te maken hadden, onderbrak Paxman hem: “Did you threaten to overrule him?” De journalist stelde de vraag in totaal twaalf keer, voor hij het opgaf en over iets anders begon.

Misschien is bovenstaande een extreem voorbeeld, maar het ontwijken van vragen is bij politici schering en inslag. Ook in Nederland. Toenmalig premier Jan-Peter Balkenende deed dat ooit heel opvallend met een “U kijkt zo lief.” Vaker gebeurt het ontwijken echter veel minder opzichtig:

“Bent u van plan kamervragen te stellen?”

“Het kan niet zo zijn dat er zo wordt omgegaan met burgers. Veel mensen in dit land maken zich hier zorgen om, en ik denk veel van mijn fractiegenoten met hen. De minister heeft aangegeven te zullen kijken naar de plannen en dat juich ik toe.”

In slaap sussen

De reden voor het ontwijken van een vraag lijkt voor de hand liggend: de geïnterviewde weet het antwoord op de vraag niet, of mag of wil er niets over kwijt. Om de een of andere reden lijkt er onder politici echter een cultuur te zijn ontstaan waarin je dit niet gewoon kunt zeggen. Liever sussen ze interviewer en kijker in slaap met een monotoon uitgesproken ontwijking van de vraag.

Wat dat betreft deed Leerdam het niet veel anders. Ook hij reageerde liever in blind vertrouwen op een vraag zonder er antwoord op te geven, dan toe te geven dat hij niks over het onderwerp kon zeggen. Hij had alleen de pech dat de interviewer hier bij voorbaat van uitging en er gebruik van maakte.

Dit keer was het een verslaggever in de categorie Jakhalzen en Rutger Castricum die een bommetje legde. Veel politici halen daarom opgelucht adem, bij hen zijn ze toch al op hun hoede. Ik vraag me alleen af wat er gebeurt als een gerenommeerd interviewer van Radio 1 een keer besluit op de 3FM-toer te gaan. De vraag zullen de meesten dan nog kunnen ontwijken, maar de valkuil lopen ze waarschijnlijk met open ogen in.

Afbeelding: Alexis Farm

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *